Wat is smart verlichting?
Smart verlichting reageert op gebruik, tijdstip, daglicht of beheerdata via draadloze of bedrade communicatie. De protocolkeuze bepaalt betrouwbaarheid, schaalbaarheid en beheer: DALI-2 en KNX zijn vaak geschikt voor professionele gebouwsystemen, terwijl Zigbee, Bluetooth Mesh of WiFi vooral afhangen van gateway, dekking en productecosysteem. Besparing volgt uit nulmeting, branduren, sensorstrategie, daglicht en commissioning; percentages zijn niet automatisch optelbaar.
Smart verlichting: protocollen en planning
- Zigbee — Mesh-netwerk voor draadloze retrofit. Controleer gatewaycapaciteit, repeatergedrag, firmware en storingsbronnen per productecosysteem.
- WiFi (IEEE 802.11) — Geen bridge nodig, directe verbinding met router. Controleer netwerkbelasting, beveiliging, standby-verbruik en beheerbaarheid.
- Bluetooth Mesh (BLE) — Laag energieverbruik, geen bridge nodig. Bereik en capaciteit hangen af van gebouw, nodes, gateway en provisioning.
- DALI-2 (NEN-EN 62386) — De professionele standaard voor lichtbesturing. Controleer adressen, busstroom, topologie, gateway en commissioning.
- KNX (NEN-EN 50090) — Gebouwautomatiiseringsstandaard. Integreert verlichting met zonwering, HVAC en toegangscontrole. Vereist vakbekwame engineering en projectdocumentatie.
Bridge-capaciteit en planning
Het aantal benodigde bridges of controllers hangt af van het protocol en het aantal lampen of armaturen:
- Consumenten-bridge: controleer de actuele gatewaylimiet en accessoirelimiet in productdocumentatie.
- Professionele gateway: controleer adressen, groepen, scènes, sensoren en beheerrechten.
- DALI-lijn: controleer adressen, busstroom, kabellengte en input devices.
- WiFi-router: controleer netwerkbelasting, security en onderhoud voordat u veel lampen toevoegt.
Energiebesparing door slimme besturing
Smart verlichting bespaart energie door drie mechanismen:
- Aanwezigheidsdetectie — Sterk bij wisselende bezetting; effect hangt af van nalooptijd en sensorpositie.
- Daglichtsturing — Relevant bij gevelzones, daklichten of lichte ruimten; commissioning bepaalt veel.
- Tijdschema's — Nuttig wanneer gebruikspatronen voorspelbaar zijn en handbediening goed is geregeld.
Reken de besparing met eigen branduren, systeemvermogen en gebruiksdata via deze calculator of energiekosten.
Woninginstallatie vs. utiliteitsgebouw
- Woning — Zigbee of WiFi, app-bediening, spraakassistenten (Google Home, Amazon Alexa). Controleer standby, gateway en privacy.
- Kantoor/utiliteit — DALI-2 of KNX, professionele installatie, integratie met gebouwbeheersysteem. Begroot driver, sensoren, gateway, commissioning en beheer.