Melanopische Lux
Een maat voor lichtblootstelling gewogen naar melanopische gevoeligheid, gebruikt bij beoordeling van niet-visuele effecten van licht. Vaak aangeduid als M-EDI.
Eenheid: melanopische lux (mlx)
Melanopische lux of M-EDI (Melanopic Equivalent Daylight Illuminance) is een fotometrische maat uit CIE S 026:2018 voor licht dat de melanopische gevoeligheid van het oog meeweegt. De maat wordt gebruikt in projecten rond mensgerichte verlichting, daglicht en niet-visuele effecten.
Waarom M-EDI? Naast staafjes en kegeltjes bevat het menselijk oog intrinsiek lichtgevoelige ganglioncellen (ipRGC's) met het fotopigment melanopsine. Deze cellen reageren sterk op blauw-turquoise licht en spelen een rol in de timing van het slaap-waakritme.
Verschil met standaard lux: Standaard lux is gewogen naar de visuele gevoeligheidscurve V(λ), met een piek bij 555 nm. M-EDI weegt het spectrum anders en moet op de juiste meetpositie worden beoordeeld, vaak verticaal op ooghoogte in plaats van horizontaal op het werkblad.
Projectcriteria: Certificeringssystemen en projectstandaarden kunnen eigen drempelwaarden gebruiken. Controleer daarom altijd de actuele versie, meetpositie, tijdvenster en ruimtefunctie voordat u een projectclaim doet.
- Overdag: beoordeel of de verticale lichtblootstelling past bij taak, daglicht en gebruikersgroep.
- Avond of nacht: beperk onnodig hoge en blauwrijke lichtblootstelling wanneer rust of slaapvoorbereiding belangrijk is.
Praktische consequenties: Stuur niet alleen op Kelvin. Gebruik spectrumdata, daglicht, dimniveau, kijkrichting en gebruikstijd om te bepalen welk lichtscenario passend is.