Zhaga
Internationale standaard voor verwisselbare, interoperabele LED-lichtmodules en -connectoren. Maakt LED-armaturen toekomstbestendig en circulair.
Zhaga is een internationaal consortium (opgericht in 2010) dat standaarden ontwikkelt voor de mechanische, thermische, elektrische en fotometrische interfaces van LED-lichtmodules en -connectoren. Het doel: LED-componenten van verschillende fabrikanten onderling verwisselbaar maken.
Belangrijkste Zhaga-standaarden:
- Zhaga Book 18: Modulaire LED-lichtmotor (LLE) met gestandaardiseerd formaat — verwisselbaar zonder gereedschap
- Zhaga Book 20 (Zhaga-D4i): Gestandaardiseerde connector (NEMA/Zhaga socket) voor outdoor luminaires — maakt plug-and-play sensoren, communicatiemodules en GPS mogelijk op de armatuur
- Zhaga Book 12: Spotlight-module met genormeerde holder
Voordelen voor de Nederlandse markt:
- Circulariteit: Bij end-of-life hoeft niet het hele armatuur vervangen te worden, alleen de LED-module. Dit sluit aan bij de Nederlandse circulaire economie-ambities (Nationaal Programma Circulaire Economie 2023–2030).
- Toekomstbestendigheid: Armaturen met Zhaga-interface kunnen later worden geüpgraded naar efficiëntere LED-modules of slimmere besturingseenheids, zonder heringebruikneming van de complete armatuur.
- Vendor lock-in voorkomen: De gestandaardiseerde interface voorkomt afhankelijkheid van één fabrikant voor LED-vervangmodules.
Zhaga-D4i: De combinatie van Zhaga Book 20 en D4i (DALI+ Device Type i) is de nieuwe standaard voor smart outdoor lighting. Een Zhaga-D4i socket op een straatlantaarn maakt het mogelijk om sensoren (beweging, licht, luchtkwaliteit, geluid) en communicatiemodules (LoRaWAN, NB-IoT) te pluggen, zonder herbedrading. Dit is de basis voor smart city-verlichtingsinfrastructuur.