Lichtbesturing

Aanwezigheidsdetectie

Sensortechnologie die verlichting automatisch aan- of uitschakelt op basis van de aanwezigheid van personen in een ruimte.

Aanwezigheidsdetectie is een van de effectiefste energiebesparende maatregelen in verlichting. Typische besparingen liggen tussen 25% en 50%.

Sensortechnologieën:

  • PIR (Passive Infrared): Detecteert warmtestraling van bewegende personen. Meest gebruikt, goedkoop, maar reageert alleen op beweging.
  • HF radar (High Frequency): Detecteert ook stilzittende personen. Werkt door dunne wanden en plafonds.
  • Ultrasoon: Hoge gevoeligheid, ook voor minimale beweging. Geschikt voor toiletten en vergaderruimtes.

Instelling: De vertragingstijd (hold time) bepaalt hoe lang de verlichting blijft branden na de laatste detectie. Typisch 5–15 minuten voor kantoren, 1–5 minuten voor toiletten.

EN 15193 detectiefactor (FD): In de BENG/NTA 8800-berekening wordt het energiebesparingspotentieel van aanwezigheidsdetectie uitgedrukt als de detectiefactor FD. Typische waarden: FD = 0,90 (kantoor met handmatig schakelen), FD = 0,70–0,80 (kantoor met automatische detectie). Een lagere FD betekent meer besparing.

Aanwezigheidsdetectie vs. bewegingsdetectie: Aanwezigheidsdetectie (presence detection) schakelt het licht uit wanneer niemand meer aanwezig is. Bewegingsdetectie (motion detection) triggert alleen bij nieuwe beweging — minder geschikt voor stilzitactiviteiten.