Flicker (Lichtflikkering)
Snelle variaties in lichtoutput die zichtbaar of meetbaar kunnen zijn. Beoordeling gebeurt onder meer met PstLM en SVM.
Flicker (lichtflikkering) is een fenomeen waarbij de lichtintensiteit van een lamp snel en herhaaldelijk varieert, doorgaans op de netfrequentie (50 Hz in Europa, 100 Hz bij dubbelzijdige golfmeting). Bij TL-buizen met magnetisch voorschakelapparaat was flicker een bekend probleem; bij LED hangt het af van de kwaliteit van de driver.
Twee meetgroothedens (NEN-EN 12464-1:2021):
- PstLM (korte-termijn flicker perceptie): Beoordeelt waarneembare flikkering. Controleer de grenswaarde in de actuele norm- en productcontext.
- SVM (Stroboscopic Visibility Measure): Beoordeelt stroboscopische effecten bij bewegende objecten. Dit is vooral relevant bij machines, sport, camera's en industriële taken.
EU Ecodesign Verordening 2019/2020: Voor lichtbronnen op de EU-markt gelden producteisen voor onder meer PstLM en SVM. Controleer de actuele productdocumentatie en toepasselijke uitzonderingen.
Oorzaken van flicker bij LED:
- Goedkope drivers: Drivers zonder condensatorbuffer laten de 100 Hz rimpel door naar de LED
- Incompatibele dimmers: Fase-afsnijdimmers die niet geschikt zijn voor de LED-driver
- Te weinig belasting: Dimmer met minimale belastingseis die niet wordt gehaald
TV-sport/film: Bij TV-opnames en slow-motion kan flicker zichtbaar worden. Gebruik armaturen en drivers met passende productspecificaties en test waar de opname-eisen kritisch zijn.