Lichtsterkte
De hoeveelheid licht die een lichtbron in een specifieke richting uitzendt, uitgedrukt in candela (cd). Eén candela is gelijk aan één lumen per steradiaal.
Eenheid: candela (cd)
Formule: I = Φ / Ω (lumen / steradiaal)
Lichtsterkte (I) beschrijft de concentratie van licht in een bepaalde richting. Anders dan lichtstroom (totaal licht in alle richtingen) geeft lichtsterkte aan hoe geconcentreerd het licht in één specifieke richting is.
Steradiaal (sr): De ruimtehoek-eenheid. Een bol heeft totaal 4π sr (≈ 12,57 sr). Een lamp die 1.000 lm gelijkmatig in alle richtingen uitstraalt heeft een lichtsterkte van 1.000 / 12,57 ≈ 80 cd.
Typische lichtsterkte-waarden:
- Kaars: ≈ 1 cd (de oorsprong van de eenheid)
- LED-lamp diffuus (E27): ≈ 70–100 cd
- GU10 spot (36° bundel): ≈ 500–700 cd
- Smalbundel spotlight (10°): ≈ 5.000–15.000 cd
- Autoschijnwerper (dimlicht): ≈ 15.000 cd
Relatie met uitstralingshoek: Bij een kleinere uitstralingshoek wordt dezelfde lichtstroom geconcentreerd in een kleiner ruimtehoekgebied, waardoor de lichtsterkte (cd) toeneemt. Dit is de reden dat smalbundelspots een veel hogere cd-waarde hebben dan breedbundelarmaturen.
Lichtsterktevekverdeling (LVK): Fabrikanten leveren bij professionele armaturen een polaire lichtsterktediagram (LVK) dat de verdeling van de lichtsterkte in alle richtingen toont. Dit is essentieel voor nauwkeurige lichtberekeningen met software als DIALux of Relux.